به بررسى دارد . « 1 » « على بن الحسن بن رباط » كوفى ، از اصحاب امام رضا عليه السلام و از روات مورد اعتماد و ثقه است « 2 » . اما در مورد « عبدالأعلى مولى آل سام » اختلاف است ؛ مرحوم كشّى او را توثيق ، و روايتى را در مدح او نقل مىكند كه عبارت است از : « عن حمدويه ، عن محمّد بن عيسى بن عبيد ، عن على بن أسباط ، عن سيف بن عميرة ، عن عبدالأعلى ، قال : قلت لأبي عبداللَّه عليه السلام : إنّ الناس يعيبون علىّ بالكلام وأنا اكلّم الناس ، فقال عليه السلام : « أمّا مثلك من يقع ثمّ يطير فنعم ، وأمّا من يقع ثمّ لا يطير فلا » « 3 » ؛ عبدالأعلى مىگويد : به حضرت امام صادق عليه السلام عرض كردم : مردم از من نسبت به علم كلام عيب‌جويى مىكنند در حالى كه با آنان صحبت مىكنم . حضرت فرمودند : مانند تو كه مىافتد و بعد پرواز مىكند ، عيبى ندارد كه راجع به موضوع كلام بحث كند - ( كنايه از آن كه امام عليه السلام مىفرمايد : قدرت علمى تو خوب است و اگر اشكالى به تو وارد شود ، بلافاصله مىتوانى جواب دهى . ) - امّا اگر كسى به او اشكال شود و در جواب بماند ، حق ندارد در علم كلام وارد شود . » اين روايت بر مدح عبدالأعلى دلالت دارد ؛ منتهى از آنجا كه راوى آن خود عبدالأعلى است ، قابليّت استدلال ندارد . امّا نكته‌اى كه لازم است به آن توجّه شود ، اين است كه در كتب رجال فرد ديگرى به نام « عبدالأعلى بن أعين مولى آل‌سام العجلى » ذكر شده كه فردى موثّق و از اصحاب امام صادق عليه السلام است ؛ و مرحوم شيخ مفيد رحمه الله نيز در

--> ( 1 ) . ر . ك : محمّد الفاضل اللنكرانى ، پيشين ، صص 69 و 70 . ( 2 ) . احمد بن على النجاشى ، پيشين ، ص 251 ، شماره 659 ؛ السيّد ابوالقاسم الموسوى الخوئى ، پيشين ، ج 11 ، ص 326 . ( 3 ) . محمّد بن الحسن الطوسى ، إختيار معرفة الرجال ( رجال الكشّى ) ، ص 385 ، شماره 578 ؛ السيّد مصطفى التفرشى ، نقد الرجال ، ج 3 ، ص 29 .